WELG | Avusturya Kamu İstihdam Servisi (AMS) Başkanı John Head, yaşlılıkta yarı zamanlı çalışma modeli hakkında önemli açıklamalarda bulundu. Head, özellikle emekliliğe yaklaşan çalışanlar için son derece cazip olan bu modelin, devlet bütçesi ve işsizlik sigortası sistemi üzerinde ciddi bir mali yük yarattığını vurguladı.

“Model Cazip Ama Çok Pahalı”

Yarı zamanlı emeklilik uygulamasının işçiler için oldukça avantajlı olduğuna dikkat çeken Head, sistemin sürdürülebilir olmadığını şu sözlerle dile getirdi:

“Model çalışanlar için tamamen çekici ama çok pahalı. Özellikle gençlere kıyasla, yaşlıların işgücü piyasasında yer alması zaten zor. Bu nedenle eğer bütçe gerektirirse, bu modeli iptal etmemiz gerekirse, buna karşı çıkmam, savunmam bile.”

Yarı Zamanlı Emeklilik Nasıl İşliyor?

Mevcut uygulamaya göre, çalışanlar yasal emeklilik yaşından beş yıl önce yarı zamanlı çalışmaya geçebiliyor. Ancak buna rağmen maaşlarının dörtte üçünü alıyorlar ve emeklilik sigortası primleri de tam ödeniyor. Bu avantajlı sistemin büyük mali yükü ise AMS’ye ait.

Head bu durumu şöyle özetliyor:

“Yarı zamanlı çalışıyorsunuz ama maaşın dörtte üçünü ve tam emeklilik sigortasını alıyorsunuz. Kim istemez ki? Ama neredeyse her şeyi biz ödüyoruz.”

Sistemde Bozulma: Sürekli Yarı Zamanlılık

Başkan Head, sistemin son yıllarda giderek “sürekli yarı zamanlılık” halini aldığını belirtti. Bu da modelin asıl amacının dışına çıkmasına neden oldu.

“Çalışma süresinin yalnızca 1,5 yılı tam zamanlı, kalan kısmı azaltılmış oluyor. Başlangıçta bu amaçla yola çıkılmamıştı.”

Alternatif Öneri: Emekli Maaşı Azalan Model

Yeni hükümet programında yer alan “Yönetim Kurulunun bir parçası” adlı alternatif model, 62-63 yaşından itibaren daha az çalışmayı ama buna bağlı olarak daha düşük emekli maaşı almayı öneriyor. Head, bu modeli daha sürdürülebilir buluyor:

“Bu model devlet için çok daha az maliyetli olur. Aynı zamanda emeklilik ve işsizlik sigortası fonları da rahatlamış olur.”

“Stresli Meslekler İçin Hâlâ Anlamlı”

John Head, her şeye rağmen özellikle stresli mesleklerde çalışanların emekliliğe geçişte bu esnek modelden faydalanmasının hâlâ anlamlı olabileceğini ifade ediyor. Ancak maliyetlerin boyutu nedeniyle kapsamın daraltılması gerektiğini savunuyor.

Değerlendirme

AMS Başkanı'nın bu açıklamaları, yaşlılıkta istihdam politikalarının geleceği konusunda önemli tartışmaları beraberinde getiriyor. Bir yanda çalışanların daha insani koşullarda emekliliğe hazırlanma hakkı, diğer yanda kamu kaynaklarının verimli kullanımı arasındaki denge, Avusturya’nın önümüzdeki yıllarda çözmesi gereken temel sosyal politika meselelerinden biri olarak öne çıkıyor.(Krone)

@welgmedya.com