WELG | DEM Parti Muş Milletvekili Sümeyye Boz Türkiye’de çocukların beslenme ve eğitim hakkının anayasal güvenceye alınması için Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne araştırma önergesi verdi Boz Anayasa’nın 98 TBMM İçtüzüğü’nün 104 ve 105 maddelerine dayanarak Meclis Araştırması açılmasını talep etti

Araştırma Önergesinin Kapsamı

Boz’un önergesinde çocukların beslenme hakkı ile eğitim hakkının Anayasa Çocuk Haklarına Dair Sözleşme Ekonomik Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi ve Avrupa Sosyal Şartı çerçevesinde güvence altına alınması istendi Okul yemeği programlarının kamu politikası haline getirilmesi gıda güvenliği standartlarının uygulanması gıda enflasyonu ve yoksulluğun çocuklar üzerindeki etkilerinin araştırılması ve çözüm yollarının belirlenmesi hedefleniyor

Çocuk Yoksulluğu Derinleşiyor

Türkiye’de ekonomik krizle birlikte çocuk yoksulluğu en yakıcı toplumsal sorunlardan biri haline geldi TÜİK’in 2024 verilerine göre 0-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 38,9’u yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında yaşıyor 2025’in ilk yarısında ise yaklaşık 172 bin çocuğun yatağa aç girdiği her dört çocuktan birinin okula aç gittiği raporlandı Bu tablo sosyal devlet ilkesiyle çeliştiği gibi Anayasa’nın 41 ve 42 maddeleriyle güvence altına alınan aile çocukların korunması ve eğitim hakkına da aykırı

Beslenme Yetersizliği Eğitim Hakkını Zedeliyor

Çocukların yeterli ve dengeli beslenememesi fiziksel gelişimlerinin yanı sıra zihinsel duygusal gelişimlerini ve akademik başarılarını da olumsuz etkiliyor Yoksulluk ve beslenme yetersizliği eğitim hakkını fiilen ortadan kaldırıyor okul terkini ve çocuk işçiliğini artırıyor Okul Gıdası Tebliği’nin 2026’ya ertelenmesi nedeniyle çocuklar sağlıksız ürünlere mahkûm ediliyor

Gıda Krizi Çocukları Daha da Zorluyor

Türkiye’de kırmızı et ve süt üretimindeki daralma protein kaynaklarına erişimi sınırlıyor OECD ülkelerinde yıllık ortalama kırmızı et tüketimi 34 kilogram iken Türkiye’de bu oran 16 kilograma geriledi 2024 ve 2025 verileri çocukların günlük sebze meyveye ulaşamama oranının yüzde 10’u aştığını gösteriyor Maddi yetersizlik nedeniyle kıyafet alamayan çocukların oranı ise yüzde 9’u geçti Bu durum yalnızca biyolojik değil sosyal dışlanma ve ruhsal travma boyutlarıyla da çocukların yaşamını derinden etkiliyor

Okullarda Altyapı Sorunları

Birçok okulda yemekhane yok içilebilir suya erişim sınırlı kantinler ise sağlıksız paketli ürünlerle dolu Mevcut beslenme destekleri geçici ve sınırlı olup kapsayıcı bir kamu politikasına dönüşmedi Oysa uluslararası raporlar okul yemeği programlarının çocukların başarısını yükselttiğini okulla bağını güçlendirdiğini ve aile bütçelerini rahatlattığını gösteriyor

Zorunlu Bir Kamu Politikası

Boz gerekçesinde çocukların yeterli beslenmeye erişiminin bir yardım değil anayasal ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınmış devredilemez bir hak olduğunu vurguladı Bu hakkı güvence altına almak için ücretsiz okul yemeğinin evrensel kamu politikası haline getirilmesi okul gıdası uygulamasının gecikmeden yürürlüğe sokulması altyapının güçlendirilmesi bütçe kaynaklarının bu yönde düzenlenmesi ve denetimin artırılması amacıyla meclis araştırmasının zorunlu olduğunu ifade etti

@welgmedya.com