WELG | Tahran – ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile yürütülen müzakerelere ilişkin yaptığı açıklamalar Tahran’da sert tepkiyle karşılandı. İran Devrim Muhafızları’na yakınlığıyla bilinen Fars Haber Ajansı, Trump’ın öne sürdüğü anlaşma şartlarının gerçeği yansıtmadığını belirterek, bunun İran üzerinde baskı kurmaya yönelik bir “psikolojik savaş” girişimi olduğunu savundu.

ABD ile İran arasında devam eden diplomatik temaslar sürerken, taraflar arasındaki açıklama savaşı da giderek sertleşiyor.

Trump’ın sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda İran’ın nükleer programı, Hürmüz Boğazı ve yaptırımlar konusunda çeşitli şartlar ileri sürmesinin ardından, Tahran yönetiminden peş peşe yalanlama ve tepki açıklamaları geldi.

“İran Teslim Olmuş Gibi Gösteriliyor”

Fars Haber Ajansı tarafından yayımlanan değerlendirmede, Trump’ın kamuoyuna sunduğu şartların müzakere masasında konuşulan başlıklarla örtüşmediği belirtildi.

Ajans, Washington yönetiminin İran’ı uluslararası kamuoyu önünde bütün talepleri kabul etmiş bir ülke gibi göstermeye çalıştığını savunarak, bunun siyasi ve psikolojik baskı oluşturmayı amaçladığını ifade etti.

Değerlendirmede, Trump’ın açıklamalarının diplomatik gerçeklikten çok iç politikaya yönelik propaganda niteliği taşıdığı öne sürüldü.

“Stratejik Tesislere Müdahaleye İzin Vermeyiz”

Trump’ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarının ABD ve Çin tarafından çıkarılıp imha edilebileceğine ilişkin sözleri de İran’da tepkiyle karşılandı.

İranlı kaynaklar, ülkenin nükleer tesislerine veya stratejik altyapısına herhangi bir yabancı devletin müdahalesinin söz konusu olamayacağını belirtti.

Fars Haber Ajansı, bu tür açıklamaları “hayal ürünü senaryolar” olarak nitelendirirken, İran’ın egemenlik haklarından taviz vermeyeceğini vurguladı.

“Yaptırımlar Kalkmadan Anlaşma Mümkün Değil”

Tahran yönetimi, müzakerelerdeki temel önceliklerinin değişmediğini açıkladı.

İranlı yetkililer, ekonomik yaptırımların kaldırılmadığı ve savaş nedeniyle oluşan zararların telafi edilmediği bir ortamda kapsamlı bir anlaşmanın mümkün olmayacağını belirtiyor.

Trump’ın “herhangi bir para transferi olmayacak” yönündeki açıklamalarına da değinilen haberde, İran’ın ekonomik haklarından vazgeçmeyeceği ifade edildi.

Dışişleri Bakanı: “Aşırı Taleplerden Vazgeçilmeli”

İran Dışişleri Bakanlığı da sürece ilişkin açıklamasında Washington’a mesaj verdi.

İran Dışişleri Bakanı, gerçek bir mutabakatın ancak ABD’nin maksimalist taleplerinden vazgeçmesi halinde mümkün olabileceğini belirterek, baskı ve tehdit diliyle sonuç alınamayacağını söyledi.

Trump Hangi Şartları İleri Sürmüştü?

Trump yaptığı açıklamada İran’ın nükleer silah programından tamamen vazgeçmesi gerektiğini savunmuş ve şu talepleri sıralamıştı:

Hürmüz Boğazı'nın hiçbir kısıtlama olmaksızın uluslararası gemi trafiğine açılması,

İran tarafından döşendiği öne sürülen mayınların temizlenmesi,

ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması,

İran’ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarının ABD ve Çin gözetiminde çıkarılarak imha edilmesi,

Anlaşma sürecinde İran’a herhangi bir mali transfer yapılmaması.

Trump ayrıca nihai kararını vermek üzere Beyaz Saray’daki Durum Odası’nda değerlendirme yapacağını açıklamıştı.

Müzakereler Belirsizliğini Koruyor

Karşılıklı açıklamalar, Washington ile Tahran arasında yürütülen görüşmelerde hâlâ ciddi görüş ayrılıklarının bulunduğunu ortaya koyuyor.

Bir tarafta yaptırımların kaldırılmasını ve ekonomik kayıpların telafi edilmesini isteyen İran, diğer tarafta nükleer faaliyetlerin tamamen sınırlandırılmasını talep eden ABD bulunuyor.

Bu nedenle taraflar arasında kapsamlı bir anlaşmaya kısa sürede ulaşılabileceği yönündeki beklentiler şimdilik zayıflamış görünüyor.

@welgmedya.com