WELG | Çorum – Haziran ayında gerçekleştirilen Rıza Şehri Canlar Buluşması, sadece binlerce kişinin katıldığı bir etkinlik olmanın ötesine geçerek Alevi toplumunun kendi kurumlarıyla geleceğini inşa edebileceği fikrini yeniden gündeme taşıdı. Tam da bu buluşmanın ardından, Alevi Bektaşi Kültür ve Cemevi Başkanlığı'nın Çorum'da yeni bir cemevi projesini duyurması, zamanlaması nedeniyle dikkat çekti.

Birçok Alevi çevresine göre bu gelişme tesadüf değil.

Rıza Şehri Sadece Bir Yerleşke Değil

Rıza Şehri Projesi, klasik bir cemevi projesinden çok daha geniş bir toplumsal yaşam modeli olarak tanımlanıyor.

Projede;

-Cemevi,

-Yaşlı bakım evi,

-Kreş,

-Anaokulu,

-Öğrenci yurdu,

-Sosyal yaşam alanları,

Kültür ve eğitim merkezleri gibi birçok kamusal yapının birlikte planlanması, Alevi toplumunun kendi dayanışma ağıyla yaşamın her alanında kurumsallaşabileceğini ortaya koyuyor.

İşte tam da bu yönünün, projenin en dikkat çekici yanı olduğu değerlendiriliyor.

Bağımsız Bir Toplumsal Model mi Korku Yarattı?

Alevi kamuoyunda yapılan değerlendirmelere göre Rıza Şehri, sadece bir inanç merkezi değil; devletin dışında, toplumun kendi öz örgütlülüğüyle kurabileceği alternatif bir sosyal dayanışma modeli olma iddiası taşıyor.

Yaşlı bakımından çocuk eğitimine, öğrencilerin barınmasından kültürel üretime kadar uzanan bu modelin, Türkiye'de bugüne kadar örneği görülmemiş kapsamlı bir Alevi yaşam alanı oluşturma potansiyeline sahip olduğu ifade ediliyor.

Bu nedenle bazı çevreler, devletin Çorum'da yeni cemevi projesini hızlandırmasını, Rıza Şehri'nin yarattığı toplumsal karşılığa verilen siyasi bir refleks olarak yorumluyor.

Asimilasyon Tartışmaları Yeniden Gündemde

Alevi Bektaşi Kültür ve Cemevi Başkanlığı, kuruluşundan bu yana birçok bağımsız Alevi kurumu tarafından eleştiriliyor.

Bu eleştirilerin temelinde, Alevi inanç kurumlarının devlet bünyesinde yeniden şekillendirilmek istendiği ve Aleviliğin bağımsız örgütlenme geleneğinin zayıflatılacağı yönündeki kaygılar yer alıyor.

Çorum'daki yeni cemevi açıklaması da bu tartışmaların gölgesinde değerlendiriliyor.

Asıl Rekabet Yapılarda Değil, Toplumsal Güçte

WELG Medya'nın değerlendirmesine göre tartışmanın merkezinde yalnızca yeni bir cemevi inşası bulunmuyor.

Asıl mesele, Rıza Şehri'nin ortaya koyduğu bağımsız sosyal yaşam modeli.

Çünkü ilk kez bir Alevi projesi yalnızca ibadet mekanını değil; yıllarca tarikatlara mahkum edilen çocukların eğitiminden yaşlıların bakımına, gençlerin barınmasından kültürel üretime kadar bütünlüklü bir yaşam alanını hedefliyor.

Bu modelin hayata geçmesi halinde Çorum'un yalnızca Türkiye'deki değil, Avrupa'daki Aleviler açısından da önemli bir çekim merkezine dönüşebileceği değerlendiriliyor.

Birlik Çağrısı

Bugün gelinen noktada birçok Alevi çevresi, geçmişte Rıza Şehri Projesi'ne mesafeli duran kurumların da projeye sahip çıkmasının tarihsel bir sorumluluk olduğunu dile getiriyor.

Çünkü güçlü kurumlar ancak ortak emekle kurulabilir.

Rıza Şehri'nin başarısı, yalnızca Çorum'un değil, Alevi toplumunun kendi iradesiyle geleceğini inşa edebilme kapasitesinin de göstergesi olarak görülüyor.

@welgmedya.com