Adnan Menderes döneminin daha iyi anlaşılıyor, Bir dostun dedeği gibi bu belgeyi kütüphanenizin kapısına asın, lütfen günde bir dafa mutlaka okuyun.

Ülkemiz çok partili düzene geçerek daha çok demokrasi, daha çok insan hakları, Basının, Üniverstelerin, bilim yuvaları düşüncelerini özgürce ifade edebilmesi, yazabilmesini beklerken! Dışa bağımlı bir kaos dönemin başlangıcı olacağını kimse düşünemezdi.

İşte demokrat parti iktidarı göreve başlalken yaptığı çalışmaların bilançosu

16 Haziran 1950 DP iktidarını ilk icratı, 18 yıldır türkçe okunan ezanın tekrar arapça okunmasını sağladı.

5 Temmuz Radyodan dini program dini yayın yasağı kaldırıldı.

3. Aralık 1950 arap harfleri ile eğitim yapanderhanelere izin verildi.

8 Ağustos 1951 hükümet halk evlerine el koydu.

9 Ekim 1951 Devlet iç borçları2 milyar 565 milyon liraya yükselti.

4 Kasım 1951 İlkokulların ders programına din dersi konuldu.

5 Haziran 1952 lozan antlaşmasına göreFener Rum patrikhanesi'nin başındaki kişinin Türk vatandaşı olması gerekirken, Bu ilk kez Abd'den uçakla gönderilen Athenagoras'ın Türkiye'ye sokulması ile ihlal edildi. Başbakan Menderes Athenagoras'ı ziyaret etti.

8 Ekim 1952 Balıkesir'e giden CHP lideri İnönü'yü Vali kent dışında karşılayarak, kente girmemesini, girerse olaylar çıkabileceğini ve kendisinin sorumluluk almayacağını belirtti, İnönü gezisinden vazgeçti.

24 Aralık 1952 Anayasada bulunan türkçe kelimeler yerineosmanlıca kelimeler kullanıldı. bakanlık yerine vekalet kullanılmaya başlandı. Genelkurmay başkanlığı'nın adı, Erkan'ı harbiye'yi umumi reisliği olarak değiştirildi.

21 Ocak 1953Petrollerimizin işletilmesiyle ilgiliilk antlaşma bir ABD şirketiyle yapıldı.

21 Temmuz 1953 Profesörlerin politika ile uğraşmalarını yasaklayan kanun kabül edildi.

27 Ocak 1954 Köy Enstitüleri kapatıldı.

7 Mart 1954 petrol işletmeciğini yabancı sermayeye açan ve MaxBall adlı bir yabancının hazırladığı petrol yasası mecliste kabül edildi.

8 Mart 1954 Basın sıkı kontrol altına alan ve basın suçlarına yönelik cezaları yükselten basın kanunu kabül edildi. Hakaret suçlarıyla yargılananlara iddalarını mahkemede ispat hakkı tanınması isteği red edildi.

2 Mayıs 1954 GENEL SEÇİMLER YAPILDI.

oYLARIN %57.6'sını oy alan Demokrat parti 503 sandalye kazanırken, %35,4 oy alan CHP sadece 31 milletvekili çıkarabildi.

30 mayıs 1954 Osman Bölükbaşı'nı seçen Kırşehir ceza olarak il olmaktan çıkarılıp ilçe yapıldı.

14 Temmuz 1954 seçimlerde CHP'ye oy veren Malatya ceza amacıyla bölünerek, Adıyaman ili kuruldu.

21 Haziran 1954 Demokrat parti kendi kadrolarını kurmak için Devlette tasfiyeye yöneldi.

7 Ağustos 1954 Millet gazetesi sahibi Fuat arna , Adnan menderes'e hakaret ettiği için tutuklandı.

18 Ağustos 1954 Millet gazetesi yazarı Nurettin ardıçoğlu ile yazı işleri müdürü Hüsnü söylemezoğlu gazetede çıkan bir yazıdan dolayı yedişer ay hapis cezasına çarptırıldılar.

23 Eylül 1954 Hüseyin cahit yalçın, Cemal sağlam, İbrahim cüceoğlu hapis cezası aldılar.

1 Aralık 1954 Hüseyin Cahit Ylaçın hükümete hakaret ettiği gerekçesiyle 26 ay hapse mahlum edildi ve 79 yaşında hapse girdi.

8 Nisn 1955 Döviz bulunamadığı için kahve ithalatı yapılamadı.Istanbul'da hane başına 100 gram kahve dağıtımına başlandı, kahve alanlar muhtarların hazırladığı listeleri imzaladı.

20 Mayıs 1955 hükümete muhalif Akis dergisi yazı işleri müdürü Çünyet Arcayürek hükümetin nüfuzunu kıracak neşriyat yapması gerekçesiyle altı ay hapis cezasına çarttırıldı.

20 Temmuz 1955 Polis CHP Isparta il kongresini dağıttı. Kasım Gülek kürsüden indirildi.

5 Ağustos 1955 Karadeniz gezisine çıkmış olanCHP Genel sekreteri Kasım Gülek, Sinop'ta tutuklanarak Istanbul'a getirildi ve bir gün hapiste kaldı.

5 Eylül 1955 Ekspres  gazetesi Atatürk'ün evine bomba atıldığı haberi üzerine, çok önceden planlanan gösteriler kısa zamanda Rum vatandaşlarının işyerlerine ve evlerine yönelik yağmaya dönüştü.

7 Eylül 1955 Hükümet bu olayları muhaliflerin üzerine yıkmak, onlardanda kurtulmak amacıyla komünistler tezgahladı söylemyle İdam talebiyle yargılanması öngörülen bu kişiler arasında Aziz Nesin. Kemal Tahir,Dr. Can Boratay, Asım Bezirci, Hasan İzzettin Dinamo gigi siimlerde bulunuyordu.

16 Eylül 1955 Sabah gazetesi kapatıldı, yazı işleri müdürü Orhan Rahmi Gökçe tutuklandı.

19 eylül 1955 muhalif yayınlarından dolayı Ankara'da Ulus gazetesi kapatıldı.

15 Ekim 1955 İspat hakkı kaldırıldı.Siyasiler hakkında bir idia ileri sürenler hakaret suçuyla yargılanıp mahkum olmaktaydılar. Yargılanan kişinin ispat hakkı kaldırıldı.

8 şubat 1956 Ekonomik sıkıntılar nedeyle gazetelerin sayfaları altıya indirildi.

2 Mart 1956 Cumhurbaşkanına hakaretengazeteci Şinasi Nahit Berker bir yıl hapse mahkum oldu.

8 Nisan 1956 Başbakan Adnan Menderes, Muhalefeti, siyasi sapıklık, sahte ihtilalcilik, inkarcılık, adi ve alçak iftiracılık, sahte hürriyetçilik ve tedhişçilikle suçladı.

31 Mayıs 1956 CHP genel başkanı İsmet İnönü, adı adım mutlakiyete gidiyoruz dedi.

14 haziran 1956 CHP genel sekreteri Kasım Gülek TBMM'nin manevi şahsına hakaret ettiği gerekçesiyle bir yıl hapis ve dört ay bursa'da ikamete mahkum oldu.

13 Ağustos 1956 Bakanlar kurulunca orta okullarda din dersiokutulmasına karar verdi.

28 Eylül 1956 Prasızlıktan maliye Istanbul'da hazineye ait 10 bin arsa ve 500 bin binayı şatışa çıkardı.

11 Mayıs 1957 Gazeteci Nusret Safa Coşkun ve Rıfat Ekinci birer yıl hapse mahkum oldu.

19 Mayıs 1957 Kayseri'de halka yaptığı açıklamada Menderes, DP'nin iktidarda olduğu yedi yıl içinde 15 bin yeni cami inşa etik dedi.

2 Temmuz 1957 CMP Genel başkanı ve Kırşehir milletvekili Ösman Bölükbaşı tutuklandı.

6 Temmuz 1957 Hükümet Istanbul Gazeteciler sendikası'nı bir süre için kapattı.

20 Ekim 1957 Menderes Adana'da yaptığı seçim konuşmasında Istanbul'u ikinci bir mekk,  Eyüp sulta camiini ikinci bir kabe yapacağız dedi.

27 Ekim 1957 GENEL ŞEÇİMLER YAPILDI:

Oyların %47,9 unu dp 424 %41,1ini alan CHP 178 toplam 610 milletvekili seçildi.

27 Ekim 1957 seçim sonuçları tartışmalara neden olmuş. En vahim Gaziantep'te yaşanmış. Seçimi ilk önce CHP kazandığı ilan edilmiş, sonra bu karar değiştirilmiş. Bu olayın yarattığı tepkiler üzerine kentin üzerinden askeri uçaklar uçuruldu.

29 Ekim 1957 Seçim günüMersin'de bir CHP'linin öldürülmesi olayına yayın yasağı getirilmiş.

1 Kasım 1957 Yeni meclisin toplanacağı gün halkın tepkisinden çekinen iktidar başta meclis çeresini tanklarla cevirmek dahil kendin tüm önemli noktalarına askeri birlikler yerleştirdi.

10 Mart 1958 Demokrat parti örgütlerinin ramazan ayı boyunca camilerde düzenlediği mevlitlerin propaganda amacıyla devlet radyosundan naklen yayını uygulamasını başlattı.

30 Nisan 1958 Et sıkıntısını gidermek için Yeni Zelanda'dan koyun eti dışalımı yapıldı.

19 Temmuz 1958 Nükleer silah taşıyan ABD uçakları incirlik üssüne indi.

2 Ağustos 1958 İMF'nin önerisiyle Cumhuriyet tarihinin en yüksek orandaki devalüasyonu yapıldı Bir dolar 2.80 tl'den 9 tl'ye çıkarıldı. Devalüasyon oranı yüzde 221 oldu.

4 Ağustos 1958 Başbakan Adnan Menderes, İdam sehpalarında can verenlerden ders alsalar ya diyerek muhalefeti tehdit etti.

7 Eylyl 1958 CHP genel başkanı İnönü,sepalar kurulursa

nasıl işleyeceğini kimse bilemez diyerek başbakana cevap verdi

21 Eylul 1958 Başbakan  Menderes CHP'nin parti olmadığını, İsmet İnönü'nün siyaseti bırakması gerektiğini, basının istediğini yazamıyacağını söyledi.

22 Eylül 1958 İnönü Demokrasiye paydos demeye Demokrat parti genel başkanının gücü yetmeyecektir, seklinde cevap verdi.

12 Ekim 1958 Başbakan Adnan Menderes yurttaşlara muhalefetin kin ve husumet cephesine karşı bir Vatan Cehpesi kurmaları çağrısında bulundu. Vatan cephesine katılanların ismi saatlerce radyodan okunurdu.

19 Ekim 1958 Başbakan menderes Said-i Nursi'nin yaşadığı Emirdağ'da nurcular tarafından hilafet ve saltanatı temsil eden iki tuğralı, yeşil bayrak açılarak karşılandı. Menderes risale-i nurların ilk kez serbestçe basılması için talimat vermiş ve kağıt tahsisi yaptı.

30 kasım 1958 DP hükümeti adalet bakanı Esat budakoğlu açıkladı. İlk sekiz yıllık hükümet dönemi içerisinde 811 gazeteciye toplam 57 yıl hapis cazası verildiği açıkladı.

20 şubat 1959 uçak kazasından kurtulmuş olması nedeniyle taraftarları arasında adeta evliya mertebesinde kabül edilen Menderes Eyup sultan'a gitti, yanında büyük bir kalabalıkla türbede dua etti.dağıtılmak üzere resimler çektirdi.

2 Mart 1959 Müsteşarı Ahmet Salih Korur eyüp sultan cami'sinin avlusunda büyük bir iftar yemeği verdi.

30 Nisan 1959 İsmet İnönü'nün Uşak gezisinde olaylar çıktı. İnönü'nün Kurtuluş savaşı'nda karargah olarakkullandığı evi ziyaret etmesi, Uşak valisi tarafından önlenmek istendi. Valinin buyasadışı buyruğunu kabül etmeyen emniyet müdürü ve jandarma komutanı aynı gün görevden alındılar.Polis halkı dağıtmak için göz yaşartıcı bomba kullandı.

7 Kasım 1959 CMP lideri Osman Bölükbaşı 10 ay hapse mahkum oldu.

23 Ekim 1960  Demokrat parti iktidarında okuma yazma bilenler yüzde 41'den yüzde 39'a düştü.

5 Ocak 1960 Mersin'e gitmekte olan Menderes'in önüne Tarsus'ta elinde kasap bıçağı olan Ali Bayat adlı bir şahıs çıktı ve bacaklarının arasa sıkıştırılmış olduğu beş yaşındaki çocuğu göstererek, uçak kazasından kurtulduğunuz için oğlumu size kurban edeceğim  dedi son anda engellendi.

5 0cak 1960 Said-i nursi'nin doğu illeri valilerine bir mektup yazdı. Şark bölgesinde Komünistliği 60 bin nursi sayesinde önlemekteyim. Naslki arapça ezan okutturduk ve bu sayede müslümanları demokrat parti cehpesinde topladığımız malumunuzdur. Şimdi de dağıttığımız bu risale-i nurlarla komünizmle ve masonlıkla savaşacağız.

12 Nisan 1960  DP grubu yayımladığı bildiri ile CHP'yi silahlı ve tertipli ayaklanmalar hazırlamakla, bir kısım basınıda yalan ve çarptılmış haberleri desteklemekle suçladı.

18 Nisan 1960 CHP'nin orduyla birlikte hareket ettiği ve bir ihtilal peşinde  olduğunu düşünen Demokrat parti bu idaların araştırılması için Tahkikat komisyonu kuruldu.

27 Nisan 1960 Meclis bünyesinde kurulan 15 üyeli Tahkikat komisyonuna ek yetkiler veren kanun uzun ve çetin tartışm alardan sonra kabül edildi.

NOT: On yıllık DP döneminin bu güne yansımaları, okuyalım düşünelim,

Erdem Günalp