Bitlis’teki Garzan Mezarlığı’ndan çıkarılan 261 cenazenin İstanbul’da bulunan Kilyos Mezarlığı’nda gömüldüğü kaldırımın görüntüleri ortaya çıktı.

Konuyu kamuoyunun gündemine taşıyan Mezopotamya Ajansı’ndan Erdoğan Alayumat söz konusu görüntülere ulaştı.

Ölülerin kaldırım altında açılan numaralandırılmış 18 mezara toplu olarak nasıl gömüldüklerini gösteren görüntüler, Cengiz Demir ve Hüseyin Döner’e ait kemiklerin, DNA eşleşmesi sonucu ailelerine teslim edilmesi sırasında çekilmiş.

2 Mart’ta çekilen görüntülerde, Demir ve Döner’e ait 6 ve 9 numaralı mezarlara gömülü saklama kapları içindeki kemikler, görevliler tarafından çıkarılarak, yakınlarına verilme anı yer alıyor.

Bu görüntülerde de anlaşılıyor ki, 261 kişiye ait kemikler plastik büyük saklama kapları içinde üst üste gömülmüş. 1’den 18’e kadar numaralandırılmış mezarların her biri ise iki katlı. İçinde kemikler bulunan kaplar, iki adet üst üste gelecek şekilde 4 sıra halinde yerleştirilmiş.

Açılan 6 numaralı mezarda sadece 24 cenaze var. Yaklaşık 3 metre derinliğinde iki katlı kazılan mezarlar ytong tuğlalarla ayrılıp, üstü iki beton blokla kapatılmış. Beton blokların üstünü de toprakla kaplamışlar. Açılan mezarlardan birinin su içinde kaldığı görülüyor.

Demir ve Döner’in kemiklerinin bulunduğu kapları bulmak için açılan mezarlardaki tüm kutuları dışarı çıkaran bir mezarlık görevlisi, diğerlerini daha sonra tekrardan mezarların içine üst üste koyarken görülüyor. Bu esnada mezarlık görevlisi, kemiklerin bulunduğu kapları ayağıyla itiyor.

Kemiklerin içinde olduğu kapların üstünde her cenazeye verilen bir morg numarası ile Adli Tıp Kurumu numarası bulunuyor. DNA örnekleri eşleşen ailelere, bu numaralar üzerinden yakınlarının kemikleri teslim ediliyor.

Görüntülerde, “Tüm cenazeler burada mı gömülü?” diye sorulan görevlinin, “Evet” yanıtı verdiği duyuluyor.

https://twitter.com/MAturkce/status/1263351733289390081?s=20

Kaldırımda açılmış mezarlardan kemikleri çıkarılan Cengiz Demir Diyarbakır’ın Lice ilçesine bağlı Fis köyüne, Hüseyin Döner ise Bitlis’in Hizan ilçesine bağlı köyüne defnedildi.

Garzan Mezarlığı’nın yıkıldığını öğrendikten sonra cenazelerini teslim almak için İstanbul Adli Tıp Kurumu’na gidip DNA örneği verdiklerini anlatan Cengiz Demir’in kardeşi Azad Demir, uzun süre cenazelerin nereye götürüldüğünü bile öğrenemediklerini söyledi.

Uzun uğraşlar sonucu kardeşinin cenazesini teslim almak için 2 Mart’ta Kilyos Mezarlığı’na gittiklerinde gördükleri manzaranın kendilerini bir kez daha yıktığını dile getiren Demir, mezarlık diye kendilerine gösterilen yerin yol kenarı ve etrafın pislik içinde olduğunu belirtti.

Demir, mezarlar açıldığında kemiklerin bulunduğu kutuların su ve çamur içinde olduğunu aktardı.

Karşılaştıkları tablo için “Sözün bittiği yer” diyen Demir, bu tablonun ne ahlak ne de vicdanla izah edilebileceğini ve hiçbir inançta yerinin olmadığını vurguladı.

Kemiklerini teslim aldıkları Hüseyin Döner’in 2014 yılında Kobani’de IŞİD’e karşı savaşırken yaşamını yitirdiğini söyleyen abisinin eşi Gülperi Döner ise Garzan Mezarlığı’na defnettikleri cenazeyi 3 yıl sonra Kilyos’tan çıkardıklarını anlattı.

Hüseyin Döner’in cenazesini almak için uzun uğraşlar veren ailesinin iki yıl önce Bitlis Savcılığı’na DNA örneği verdiğini, bu süreçte Hüseyin’in ağabeyi Ahmet Döner’in cenazesinin de Garzan Mezarlığı’nda olduğunu öğrendiklerini aktaran Döner, mezarlık yıkıldıktan sonra onun cenazesinin de İstanbul’a getirilip Kilyos Mezarlığı içinde olan kaldırıma gömüldüğü bilgisini paylaştı.

Döner, “Hüseyin’in cenazesinden yaklaşık iki ay önce de aynı yerden Ahmet’in cenazesini alıp, Hizan’a defnettik” dedi.

Kobani’de hayatını kaybettiğinde büyük acı duydukları Hüseyin Döner’in, defnedildiği Garzan Mezarlığı yıkıldığında ikinci, cenazesi kaçırıldığında üçüncü, Kilyos Mezarlığı’nda kaldırıma gömüldüğünde dördünceü oradan alıp Hizan’a getirip defnettiklerinde beşinci kez öldürülmüş olduğunu söyleyerek, “Bir insan beş kere öldürülür mü?” diye soran Gülperi Döner, bu yapılanları asla unutmayacaklarını vurguladı.

Cenazelere yapılanların tarif edilmeyeceğini sözlerine ekleyen Döner, “Çocuklarımıza öldükten sonra da eziyet edilmeye devam ediliyor. Bu yapılanların hiçbir dinde ve kitapta yeri yoktur. Ölülerimize ne kadar saldırılırsa biz onları daha fazla sahipleneceğiz. Artık cenazelere yapılan bu işkencenin son bulmasını istiyoruz” diye konuştu.

Garzan’dan Kilyos’a

Bitlis merkeze bağlı Yukarı Ölek köyü kırsalında bulunan ve farklı dönemlerde yaşamını yitirmiş 267 PKK’linin mezarının bulunduğu Garzan Mezarlığı 2017 yılında iş makineleriyle yıkılıp, mezarlar açılarak cenazeler İstanbul Adli Tıp Kurumu’na gönderilmişti.

19 Aralık 2017’de çıkarılan 267 cenaze aylarca Adli Tıp’ta bekletildi.

Üzerinden yıllar geçmesine rağmen ailelerin çoğu cenazelerini alamazken; şu ana kadar sadece 21 cenazenin kimlik bilgileri tespit edilerek, ailelerine teslim edildi. 261 cenaze ise halen ailelere teslim edilmedi.

267 cenazenin çıkarıldığı Bitlis’in Tatvan ilçesindeki Garzan Mezarlığı / 2017, MA

Garzan Mezarlığı’ndan çıkarılan 261 cenazenin, İstanbul’da bulunan Kilyos Mezarlığı’ndaki kaldırımın kazılarak, 18 mezarlık için açılan bir alanda üst üste defnedildiği Mezopotamya Ajansı tarafından ortaya çıkarıldı.

Konu Meclis’in gündemine de taşındı. HDP Milletvekili Nuran İmir, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay’a, “Cenazeleri üst üste yığarak beton yığınları ile üstünü kapatmak hangi hukuka, vicdana ve adalete sığmaktadır? Bu vahşeti hangi gerekçelerle açıklamayı planlıyorsunuz?” diye sordu.

HDP Milletvekili Ayşe Sürücü de verdiği önergede, “Ölümün politika malzemesi haline getirilmesi toplumsal travmayı derinleştirir, ortak toplumsal hafızada kopuşlar yaratır” derken; 261 cenazenin toplu bir şekilde gömülmesiyle ilgili Meclis araştırması istedi.(Gazete Karınca)