WELG | Almanya’da hükümeti kurmaya hazırlanan CDU/CSU-SPD koalisyonu, vatandaşlık yasasında önemli değişikliklere gitmeye hazırlanıyor. Yeni koalisyon anlaşmasına göre, kamuoyunda "turbo vatandaşlık" olarak bilinen ve yalnızca üç yıl ikametle Alman vatandaşlığına başvuru imkânı sunan uygulama yürürlükten kaldırılacak. Ancak çifte vatandaşlık hakkı korunacak.

Üç Yılda Vatandaşlık Tarih Oluyor

2024 yılında SPD liderliğindeki SPD-Yeşiller-FDP hükümeti tarafından hayata geçirilen ve "iyi entegrasyon" koşulunu sağlayan göçmenlere üç yıl içinde Alman vatandaşlığına başvurma hakkı tanıyan uygulama, yeni hükümetin ilk iptal kararlarından biri oldu. CDU ve kardeş partisi CSU'nun uzun süredir hedef aldığı bu uygulama, özellikle muhafazakâr çevreler tarafından "vatandaşlığın değersizleştirilmesi" şeklinde yorumlanıyordu.

Yeni koalisyon anlaşmasına göre, söz konusu üç yıllık vatandaşlık yolunun yasal dayanakları ortadan kaldırılacak. CDU/CSU, bu düzenlemeyi uzun süredir “Alman kimliğini zayıflatma girişimi” olarak nitelendiriyordu ve SPD üzerinde bu konuda baskı kuruyordu. Seçimleri kazanan CDU/CSU, böylelikle SPD’ye kendi yasasını geri çektirmeyi başardı.

Beş Yıl Şartı Devam Edecek

Öte yandan SPD, Yeşiller ve FDP tarafından başlatılan vatandaşlık reformlarının bir diğer ayağı olan "beş yılda vatandaşlık hakkı" uygulaması yürürlükte kalacak. Yeni hükümetin de mutabık kaldığı bu uygulamaya göre, Almanya’da kesintisiz beş yıl yaşayan ve B1 seviyesinde Almanca bilgisine sahip olan kişiler, vatandaşlığa başvurabilecek.

Çifte Vatandaşlık Hakkı Korunacak

Yeni koalisyon anlaşmasının göçmen kökenliler açısından olumlu yönlerinden biri de çifte vatandaşlık hakkının korunması oldu. CDU/CSU her ne kadar bu hakka karşı olsa da, SPD'nin direnci sonucunda çifte vatandaşlık hakkı anayasal güvenceye alınmaya devam edecek. Özellikle Türkiye kökenli göçmenler açısından bu düzenleme büyük önem taşıyor. Reformun ardından Türkiye kökenli başvurularda ciddi artış yaşanmıştı.

Geçmişte, Avrupa Birliği dışından gelen kişilerin Alman vatandaşlığına geçerken önceki vatandaşlıklarından vazgeçmeleri gerekiyordu. Ancak bu kural reformla kaldırılmış, çifte vatandaşlık mümkün hâle gelmişti.

Vatandaşlıktan Çıkarma Gündemden Kalktı

CDU/CSU’nun geçmişte gündeme getirdiği, terör sempatizanı ya da aşırılık yanlısı söylemlerde bulunan kişilerin vatandaşlıktan çıkarılması yönündeki öneri ise yeni koalisyonun gündeminde yer almadı. SPD’nin bu konudaki karşı çıkışı etkili oldu. SPD, bu tür uygulamaların çifte vatandaşlık statüsünü "ikincil vatandaşlık" gibi göstereceğini ve eşitlik ilkesine aykırı olduğunu savunmuştu.

Bunun yerine, çifte vatandaş statüsünde olmayan, yani hâlen yabancı olan kişilerin sınır dışı edilmesine olanak sağlayacak hukuki değişikliklerin araştırılması planlanıyor.

Almanya’da göçmen kökenlileri ilgilendiren vatandaşlık yasalarında dengeli bir değişim süreci yaşanıyor. Yeni hükümet, hızlı vatandaşlık modelini sonlandırırken, çifte vatandaşlık ve beş yılda vatandaşlık gibi önemli reformları korumayı tercih ediyor. Türkiye kökenli göçmenler için bu durum, uzun vadede hem kazanımların hem de hak mücadelelerinin sürdürüleceğini gösteriyor.

@welgmedya.com