WELG - Qerê Çarseme Bu kadim gelenek yüzyıllardır Dersim’deki Aleviler için kutsal bir gün olarak kabul ediliyor.

Kara Çarşamba ya da Zazaca’daki adıyla Qerê Çarseme. Bu kadim gelenek yüzyıllardır Dersim’deki Aleviler için kutsal bir gün olarak kabul ediliyor. Bugün Dersim, Erzincan, Erzurum, Varto, Bingöl gibi bölgelerde yaşayan Aleviler arasında ‘Kara Çarşamba’ geleneği hala devam ediyor.

Dersim'de Pülümür ile Munzur Çayı'nın birleştiği yer olan ve Dersim Alevileri tarafından kutsal sayılan Gola Çetû ziyareti, "Kara Çarşamba (Çarseme Şiya)" olarak bilinen inanış nedeniyle dolup taştı. Kent halkı önem atfettikleri bu günde ziyaretgahlarında mum yakıp dua etti, sonrasında niyaz dağıttı.

Dersim'de Alevilerin inanışına göre, “Xızır Ayı” olarak da bilinen Şubat ayının arkasından gelen Mart ayının ilk üç çarşambası “Kara Çarşamba” olarak kabul edilir. Yüzyıllardır devam eden bir gelenek olan “Kara Çarşamba” aynı zamanda baharın başlangıcı sayılıyor. Bugünlerde evlerde ve kutsal mekanlarda çıralar yakılır, kurbanlar kesilir, cemler dönülür ve lokmalar dağıtılır. Dersimliler bu törenlerde yılın iyi geçmesini ve kötülüklerin defedilmesini diler.

Aleviler için kutsal bir gün olarak kabul ediliyor

Kara Çarşamba Kırmancki (Zazaca) adıyla (Çarseme Şiya) bu kadim gelenek yüzyıllardır Dersim'deki Aleviler için kutsal bir gün olarak kabul ediliyor. Dersim, Erzincan, Erzurum, Varto, Bingöl gibi bölgelerde yaşayan Aleviler arasında “Kara Çarşamba” geleneği hala devam ediyor. Eski takvime göre, Şubat ayının son çarşambası ile Mart ayının ilk iki çarşambası arasında kalan çarşamba günleri halk arasında "Kara Çarşamba" olarak adlandırılıyor.

Kara Çarşamba  nedeniyle çok sayıda Dersimli “Gola Çetû”yu ziyaret edip niyaz dağıtıp tüm insanlık adına mumlarını yakıp dualar etti.

Bazı bölgelerde ise pirler kuşburnu (şilan) dallarından yapılan bir halkadan taliplerini dualar eşliğinde üç kez geçirirler. Bu sayede onlar kötülükler ve hastalıklardan korunmuş olurlar. Bazı yerlerde ev bacasının etrafına aile üyelerini temsilen akşamdan taşlar bırakırlar. Bir dahaki sabah, kimilerine göre ise 7 gün sonra, taşlar kaldırıldığında hangisinin altında böcek görülürse, o kişinin gelecek yılının bereketli geçeceğine inanılır.

Çigeramı Yaro

@welgmedya.com