WELG | PARİS – Fransa başta olmak üzere Avrupa'nın birçok ülkesinde hayat pahalılığı, eğitim sistemindeki sorunlar, konut krizi ve kamu harcamalarındaki kesintilere karşı protestolar büyüyor. Fransa'da 17 Ekim'de düzenlenen gösterilere 500 binden fazla kişinin katıldığı belirtilirken, Paris'te bir kişi yaşamını yitirdi, ülke genelinde yaklaşık 1.800 kişi gözaltına alındı. İtalya, Portekiz, İspanya, Belçika ve Arnavutluk'ta da binlerce kişi sokaklara çıktı.

Protestolar yalnızca Avrupa ile sınırlı kalmadı. Tunus'ta ekonomik kriz ve siyasi kısıtlamalara, ABD'de Donald Trump yönetiminin politikalarına, Hindistan'da ise seçmen listelerinin yeniden düzenlenmesine karşı gösteriler gerçekleştirildi.

FRANSA'DA 500 BİNDEN FAZLA KİŞİ SOKAĞA ÇIKTI

Fransa'da eylül ayında Paris'in düşük gelirli kuzey banliyölerindeki okullarda öğretmen eksikliği ve eğitim koşullarına yönelik tepkilerle başlayan protestolar, hayat pahalılığı ve kamu hizmetlerindeki sorunlara karşı ülke geneline yayıldı.

17 Ekim'de gerçekleştirilen gösterilere 500 binden fazla kişinin katıldığı bildirildi.

Paris, Lyon, Marsilya, Bordeaux, Rennes, Strasbourg, Grenoble, Nice ve Limoges kentlerinde düzenlenen eylemlerin büyük bölümü olaysız geçerken bazı bölgelerde göstericilerle polis arasında çatışmalar yaşandı.

Paris'teki gösteriler sırasında kalp krizi geçiren bir kişi yaşamını yitirdi.

Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nuñez'in açıkladığı bilançoya göre ülke genelinde yaklaşık 1.800 kişi gözaltına alındı, 500'den fazla emniyet görevlisi yaralandı. Yalnızca Paris'teki gözaltı sayısı 855 olarak açıklandı.

PARİS'TE YAĞMALAMA, LİMOGES'TE BELEDİYE BİNASINA SALDIRI

Başkent Paris'te Cumhuriyet Meydanı çevresindeki bazı iş yerleri yağmalandı.

Carrefour, Franprix ve Monoprix gibi market zincirlerinin şubeleri ile çeşitli mağazalar zarar gördü. Bazı işletmelerin camları kırılırken ürünlerin çalındığı bildirildi.

Limoges kentinde ise 143 yıllık belediye binası kundaklanarak kısmen tahrip edildi.

Bordeaux'da yaklaşık 100 mağazanın yağmalandığı aktarılırken Carrefour Üst Yöneticisi Alexandre Bompard, şirketin 50 mağazasının saldırılardan etkilendiğini, bunlardan 20'sinin yağmalandığını açıkladı.

Paris'teki olayları takip eden Euronews ekibinin de maskeli kişilerin saldırısına uğradığı bildirildi.

SARI YELEKLİLER YENİDEN MEYDANLARDA

Fransa'da Sarı Yelekliler hareketi de ülke genelindeki protestolara katıldı.

Hareketle bağlantılı platformlarda meydanlar, akaryakıt istasyonları, otoyol gişeleri ve kavşaklar dahil 1.365 noktada eylem planlandığı belirtildi.

Sarı Yelekliler'in 19 Ekim'de de gösteriler düzenlemesi beklenirken Genel İş Konfederasyonu'nun (CGT) 5 Kasım için ortak eylem günü planladığı aktarıldı.

Paris'teki Cumhuriyet Meydanı'nda bulunan Marianne heykeli de protestoların simgelerinden biri haline geldi.

Heykelin gözlerine siyah boya sürülürken üzerine “2026, Polis Lise Öğrencilerini Sakat Bırakıyor” yazılı sarı yelek giydirildi.

FRANSA BAŞBAKANI: “OLAYLARDAN AŞIRI SOL GRUPLAR SORUMLU”

Fransa Başbakanı Sébastien Lecornu, gösteriler sırasında yaşanan şiddet olaylarından aşırı sol grupları ve suç örgütlerini sorumlu tuttu.

Göstericiler ise eğitim koşullarının iyileştirilmesi, kamu hizmetlerine daha fazla kaynak ayrılması ve hayat pahalılığına karşı önlem alınması taleplerini dile getiriyor.

Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un 18 Ekim Pazar günü saat 20.00'de ulusa seslenmesinin beklendiği bildirildi.

İTALYA'DA POLİSLE GÖSTERİCİLER ÇATIŞTI

İtalya'nın Milano kentinde hayat pahalılığına ve savaş politikalarına karşı düzenlenen protestolarda polis ile bazı göstericiler arasında çatışmalar yaşandı.

Yürüyüşün ardından maskeli grupların polise taş ve çeşitli cisimler fırlattığı, barikatları ateşe verdiği bildirildi.

Polis, göstericilere tazyikli su ve göz yaşartıcı gazla müdahale etti.

Olaylarda en az iki polis memuru yaralanırken aralarında çocukların da bulunduğu yaklaşık 50 kişi gözaltına alındı.

Bologna kentinde de benzer çatışmalar yaşandı.

İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, protesto düzenlemenin demokratik bir hak olduğunu ancak şiddet olaylarının kabul edilemeyeceğini söyledi.

PORTEKİZ'DE KONUT KRİZİNE KARŞI ÇADIRLI PROTESTO

Portekiz'in başkenti Lizbon'da binlerce kişi yüksek kira ve konut fiyatlarını, düşük ücretleri ve emekli aylıklarını protesto etti.

Ülkenin büyük sendikalarından CGTP'nin çağrısıyla düzenlenen yürüyüşün ardından yüzlerce gösterici Rossio Meydanı'nda toplandı.

Göstericiler, barınma krizine dikkat çekmek amacıyla meydana onlarca çadır kurarak geceyi burada geçirme kararı aldı.

Portekiz'de konut fiyatlarının 2015–2024 yılları arasında yüzde 124 artması, protestoların temel gerekçeleri arasında gösteriliyor.

İSPANYA'DA KİRA ARTIŞLARI TEPKİ ÇEKİYOR

İspanya'da eylül ayında başlayan konut protestoları devam ediyor.

Madrid'de 87 yaşındaki María del Carmen Abascal'ın, evini satın alan yatırım şirketinin yüzde 230 oranında kira artışı talep etmesinin ardından tahliye edilmesi ülke genelinde tepkilere yol açtı.

Göstericiler, kiraların sınırlandırılmasını ve barınma hakkının güvence altına alınmasını talep ediyor.

Başbakan Pedro Sánchez'in, hükümetin konut krizine yönelik önlemlerinin parlamentoda reddedilmesinin ardından kasım ayı sonunda erken genel seçime gidileceğini açıkladığı aktarıldı.

BELÇİKA'DA EĞİTİM REFORMLARINA TEPKİ

Belçika'nın başkenti Brüksel'de eğitim reformları, üniversite kayıt ücretleri ve artan yaşam maliyetlerine karşı protestolar düzenlendi.

Bazı göstericilerin polise çeşitli cisimler fırlatmasının ardından güvenlik güçleri göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullandı.

Ülkenin doğusundaki Liège kentinde de göstericilere polis müdahalesi yaşandı.

ARNAVUTLUK'TA BAŞBAKANIN İSTİFASI İSTENDİ

Arnavutluk'ta üniversitelerdeki eğitim koşulları, yüksek öğrenim ücretleri, işsizlik ve yolsuzluk iddialarına karşı başlayan öğrenci protestoları hükümet karşıtı gösterilere dönüştü.

Başkent Tiran'da beşinci gününe giren protestolarda göstericiler, Başbakan Edi Rama'nın istifasını talep etti.

Polis ile göstericiler arasında çıkan çatışmalarda araçlar ve çöp konteynerleri ateşe verildi.

Arnavutluk Emniyet Genel Müdürü Skender Hita, beş günlük olaylarda 167 kişinin gözaltına alındığını, 132 polis memurunun yaralandığını açıkladı.

Aşırı güç kullandıkları iddiasıyla yedi polis memuru hakkında da işlem başlatıldı.

TUNUS'TA EKONOMİK KRİZE VE SİYASİ KISITLAMALARA PROTESTO

Tunus'un başkentinde 17 Ekim'de binlerce kişi ekonomik kriz, hayat pahalılığı ve siyasi özgürlüklere yönelik kısıtlamalara karşı yürüdü.

Tunus Genel İşçi Sendikası (UGTT), muhalefet partileri ve sivil toplum örgütlerinin çağrısıyla düzenlenen gösteride Cumhurbaşkanı Kays Said'in politikaları protesto edildi.

Göstericiler, siyasi tutukluların serbest bırakılmasını, sendikal hakların korunmasını ve yaşam koşullarının iyileştirilmesini istedi.

ABD'DE TRUMP KARŞITI “NO KINGS” GÖSTERİLERİ

ABD'de “No Kings” (Krallara Hayır) hareketinin çağrısıyla birçok kentte Başkan Donald Trump'ın politikalarına karşı gösteriler düzenlendi.

Washington'daki Lincoln Anıtı çevresinde ve Atlanta'da yapılan protestolarda demokratik haklar, göç politikaları ve başkanlık yetkilerinin kullanılması tartışıldı.

Göstericiler, 3 Kasım'daki ara seçimler öncesinde seçmenlere sandığa gitme çağrısı yaptı.

San Francisco Körfez Bölgesi'nde de seçmen katılımını artırmaya yönelik etkinlikler gerçekleştirildi.

HİNDİSTAN'DA SEÇMEN LİSTELERİNE TEPKİ

Hindistan'ın Bengaluru kentinde öğrenciler ve aktivistler, seçmen listelerinin yeniden incelenmesi uygulamasını protesto etti.

Hindistan Tüm Öğrenciler Birliği (AISA) üyelerinin de katıldığı gösteride Baş Seçim Komiseri Gyanesh Kumar'ın istifası istendi.

Polis, gösterinin izinsiz olduğunu belirterek müdahalede bulundu. Yaklaşık 50 kişinin gözaltına alındığı, daha sonra serbest bırakıldığı bildirildi.

ORTAK SORUNLAR: HAYAT PAHALILIĞI, BARINMA VE SOSYAL HAKLAR

Farklı ülkelerde farklı gerekçelerle başlayan protestoların ortak noktaları arasında hayat pahalılığı, konut krizi, eğitim koşulları, kamu hizmetleri ve demokratik haklara ilişkin talepler öne çıkıyor.

Fransa'da öğrenciler ve emekçiler kamu harcamalarındaki kesintilere karşı çıkarken Portekiz ve İspanya'da barınma hakkı, Belçika ve Arnavutluk'ta eğitim politikaları, ABD ve Hindistan'da ise siyasi ve demokratik haklar protestoların merkezinde bulunuyor.

17 Ekim'de birçok ülkede gerçekleştirilen gösteriler, ekonomik koşulların ve kamu politikalarının farklı toplumlarda geniş çaplı tepkilere yol açtığını ortaya koydu.

@welgmedya