​

Arkadaşlar

Bizim Emlek yöresinde 36 Alevi köyü var, buradan adı bilinen 200’den fazla aşık çıkmış. Bu aşıklar Aşık Kemter, Aşık Veli, Agahi, Suzi, Aşık Veysel, Ali İzzet Özkan, Hüseyin Özkan, Aşık Hüseyin , Aziyet, İzzeti, Aziz Üstün, Gülami gibi hem Alevi Edebiyatında hem de Türk Edebiyatında adı olan âşıklardır. Muharrem Ertaş’ın da Alakiliseden göçtüğü göz önüne alınırsa Anadolu’da en çok  aşık yetişen bölgedir.

Ben bunda Ortaköy’de ki Mustaaptal Tekkesi ile Ellersacıdaki Kerim Ali Baba tekkesinin etkili olduğunu düşünüyorum.

Aşık Veysel’in gelişmesinde etkili olan Selman Babanın, Tekkeler kapatılmadan önce Ellersacı ile Hardalın arasındaki Kerim Ali Baba tekkesinde olduğu, Tekkeler kapanmadan evvel Veysel ile ilişkide olduğu biliniyor.

Salman Baba Selanık göçmeni ilginç bir şahsiyet.

Tekke Kapatılınca, Peyikli Dursun Efendi, Salman Baba ile bütün eşyalarını peyiğe götürmüş. Peyikli Dursun Özüdoğru, Sinan Kazım Özüdoğrunun büyük dedesi.

Salman Baba, Peyikte biraz kaldıktan Sonra Kala köyüne gelmiş; oradanda Meçit Köyüne gelip yerleşmiş. Kabiri Meçitte. Meçit Aşık Veysel’in köyüne 2,5 km uzaklıkta bir köy. Tekkeler kapandıktan Sonra Veysel Salman Babanın yanına gider gelirmiş. Tekkeler kapatılınca yöre halkı Salman Babayı sahiplenip, destek olmuş.

Ben yörede bunca aşığın yetişmesinde bu kültür merkezlerinin etkili olduğuna inanıyorum. Tekkeler çöldeki bir vaha gibi bulundukları bölgede bir kültür odağı olmuş. Nasıl bir Pınar sönünce oradaki canlı hayat zamanla kaybolursa, Tekkeler kapatılıncada böyle olmuş.

Kaymaklı Aşık Hasan Aydın, şimdi 87 yaşındaymış hayatı Cemlerde aşıklık yaparak geçmiş. Hasan Aydın Cem aşıklığı dışında düğünlerde zurna çalar; aslında âşık Hasan  saz çalar, zurna çalar, Keman çalar, Davul gibi bütün müzik Aletlerini çalar. Hem yöreyi hemde bu kültürü iyi bilen biridir; Hasan amca annenin babadan bir anadan ayrı,  övey bacısının oğludur.

Bizim Emlek bölgesinin cemlerini aslında aşıklar yürütür. Hangi hizmetin Zamanı gelmişse aşık onu söylediği deyişle yönlendirir; dede sadece hizmetin gülbengini verir.

Bu anlamda saz çalıp, türkü söylemeyi bilmekle Cem âşıklı yapmak ayrı şeylerdir; her işin bir adabı, bir yolu yordamı vardır.

Aşık Hasan Aydın ile daha önce yaptığım bir muhabbette Cem’in aşamalarını anlatmıştı. Onun sesini kaydetmiştim.

Cem başlayınca önce Dört Dergâhı anlatan deyişler söyleriz demişti.

Geçtiğimiz günlerde ki bir muhabbette Mürşid mali deyişlerle Aşık malı deyişler konusu gündeme gelmişti; bunları Aşık Hasan Aynla konuşmak için yanına vardım.

Bu muhabbetin bir kısmını kaydettim bunları paylaştım

Aşk İle 26 Temmuz 2019

Kaymak Köyü