WELG | Viyana – Avusturya’da özellikle kırsal bölgelerde öğrenci sayısının azalması nedeniyle kapanma riskiyle karşı karşıya kalan küçük okullar için yeni bir model gündemde. Eğitim Bakanı Christoph Wiederkehr (NEOS), birden fazla okulun yönetim ve öğretmen kaynaklarını ortak kullanmasına olanak sağlayan “Schulcluster” sisteminin genişletilmesini istiyor. Avusturya’daki her on devlet zorunlu eğitim okulundan birinde öğrenci sayısının 100’ün altında olması, önümüzdeki yıllarda küçük yerleşimlerde okul ağının nasıl korunacağı tartışmasını büyütüyor.

Küçük Okullar İçin Kapanma Riski

Avusturya’nın kırsal bölgelerinde nüfus ve öğrenci sayısındaki düşüş, özellikle küçük ilkokullar üzerinde baskı oluşturuyor.

Verilere göre ülkedeki devlet zorunlu eğitim okullarının yaklaşık yüzde 10’unda öğrenci sayısı 100’ü geçmiyor.

İlkokullarda tablo daha da belirgin. Ülkedeki ilkokulların yaklaşık dörtte birinde en fazla üç sınıf bulunuyor.

Öğrenci sayısının daha da azalması durumunda bazı küçük yerleşimlerde okulların ekonomik ve organizasyonel açıdan sürdürülebilirliği tartışma konusu oluyor.

Bakan Wiederkehr: Okulları Birleştirmeden İş Birliği

Eğitim Bakanı Christoph Wiederkehr’in üzerinde durduğu çözümlerden biri “Schulcluster”, yani okul kümelenmesi modeli.

Sistem, yakın bölgelerde bulunan birden fazla okulun tamamen kapatılıp tek bir okulda birleştirilmesi yerine belirli alanlarda ortak hareket etmesine imkân tanıyor.

Böylece küçük okullar bulundukları yerleşimlerde faaliyetlerini sürdürürken yönetim, öğretmen kadrosu ve bazı eğitim kaynakları ortaklaşa kullanılabiliyor.

Amaç, öğrenci sayısının düşük olduğu okulların tek başlarına karşılamakta zorlandıkları personel ve organizasyon ihtiyaçlarını ortak bir yapı üzerinden çözmek.

Bir Öğretmen Birden Fazla Okulda Görev Yapabilecek

Modelin genişletilmesi halinde özellikle öğretmen ihtiyacının karşılanmasında daha esnek bir yapı oluşturulması hedefleniyor.

Bir okulda tam zamanlı olarak ihtiyaç duyulmayan belirli branşlardaki öğretmenler, aynı kümeye dahil edilen farklı okullarda görev yapabilecek.

Okulların idari yönetiminin ortaklaştırılması da sistemin temel unsurlarından biri.

Böylelikle her küçük okul için ayrı bir yönetim ve tüm alanları kapsayan ayrı personel yapısı oluşturmak yerine mevcut kaynakların bölgesel olarak paylaşılması amaçlanıyor.

Köyde Okulun Kalması Hedefleniyor

Tartışmanın yalnızca eğitim maliyetleriyle sınırlı olmadığına dikkat çekiliyor.

Özellikle Avusturya’nın kırsal kesimlerinde okulun kapanması, çocukların her gün başka bir yerleşim yerine taşınması anlamına gelebiliyor. Küçük çocuklar açısından daha uzun okul yolları ortaya çıkarken, bir okulun kapanması köyün sosyal yaşamını da etkileyebiliyor.

Bu nedenle Schulcluster modeliyle okul binasının ve eğitimin köyde tutulması, buna karşılık yönetim ve personel kaynaklarının çevredeki diğer okullarla paylaşılması hedefleniyor.

Avusturya’da Her Dört İlkokuldan Biri Çok Küçük

Mevcut rakamlar konunun özellikle ilkokullar açısından önemini ortaya koyuyor.

Avusturya’daki ilkokulların yaklaşık dörtte biri en fazla üç sınıftan oluşuyor. Bazı küçük okullarda farklı yaş ve sınıf düzeylerindeki öğrenciler aynı sınıfta birlikte eğitim görebiliyor.

Öğrenci sayısındaki demografik düşüşün devam etmesi halinde bu okulların bir bölümünün önümüzdeki yıllarda daha fazla baskı altında kalabileceği değerlendiriliyor.

Schulcluster Yeni Bir Sistem Değil

Schulcluster modeli Avusturya’da tamamen yeni bir uygulama değil. Benzer yapılar halihazırda farklı bölgelerde kullanılıyor.

Eğitim Bakanı Wiederkehr’in hedefi ise sistemi daha fazla okulun yararlanabileceği şekilde genişletmek ve küçük okullar açısından daha uygulanabilir hale getirmek.

Böylece özellikle kırsal bölgelerde “öğrenci azaldı, okul kapansın” yaklaşımı yerine, birden fazla küçük okulun kaynaklarını paylaşarak faaliyetlerini sürdürmesine imkân sağlanması amaçlanıyor.

Son Karar Eyaletler ve Yerel Koşullara da Bağlı

Avusturya’da zorunlu eğitim okullarının organizasyonunda federal yönetimin yanı sıra eyaletler ve yerel yönetimler de önemli rol oynuyor.

Bu nedenle Schulcluster sisteminin genişletilmesinin ülkenin her bölgesinde aynı biçimde uygulanması yerine, öğrenci sayıları, coğrafi koşullar ve bölgesel ihtiyaçlar dikkate alınarak şekillendirilmesi bekleniyor.

Plan hayata geçirilirse özellikle küçük köylerde yaşayan aileler açısından önemli sonuçlar doğurabilir: Okullar fiziksel olarak köylerde kalabilecek, ancak yönetim ve öğretmen kaynakları komşu okullarla ortak kullanılabilecek.

@welgmedya.com