WELG - ANKARA | DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan, TBMM Genel Kurulu’nda görüşülen “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesi” kanun teklifine ilişkin yaptığı konuşmada, Kürt meselesinin çatışma zemininden hukuk ve siyaset zeminine taşınması açısından tarihi bir dönemeçte olunduğunu söyledi. Bakırhan, “Şimdi ilk kez hukukla yazılan bir sayfa var. Bu sayfa Türkiye’de yazılırsa mürekkebi tüm bölgeye yeter” dedi.

Bakırhan, konuşmasına cezaevlerinde bulunan siyasi tutukluları, Türkiye halklarını ve tedavi gördüğü sırada yaşamını yitiren DEM Parti İmralı Heyeti Üyesi Sırrı Süreyya Önder’i anarak başladı.

Bir asırlık Kürt meselesinin çatışmanın gölgesinden hukukun zeminine taşındığını belirten Bakırhan, görüşülen kanun teklifini Türkiye’nin yeni bir istikamete yönelmesinin başlangıcı olarak değerlendirdi.

“Çözümün adresi TBMM’dir”

Bakırhan, Kürt meselesinin çözüm adresinin Türkiye Büyük Millet Meclisi olduğunu belirterek, parlamentonun tarihsel bir sorumlulukla karşı karşıya bulunduğunu söyledi.

Cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren Kürt meselesinin sıkıyönetim, olağanüstü hâl ve güvenlik politikaları üzerinden ele alındığını savunan Bakırhan, bugün ilk kez meselenin olağan yasama dili içerisinde tartışıldığını ifade etti.

“Bu irade Meclis’te vardır”

Türkler ve Kürtler arasındaki tarihsel birlikteliğe dikkat çeken Bakırhan, TBMM’nin yeni bir dönemin önünü açabilecek iradeye sahip olduğunu söyledi.

Bakırhan, parlamentonun bu sorumluluğu üstlenmesi gerektiğini belirterek, “Tarihe geçecek günler güçlü irade gerektirir. Ve bu irade bugün bu Meclis’te vardır” ifadelerini kullandı.

“Çatışma ve şiddet zemininden çıkma fırsatı önümüzde”

Yaklaşık yarım asırdır devam eden çatışmaların Türkiye’nin tamamına ağır bedeller ödettiğini belirten Bakırhan, artık yeni bir dönemin mümkün olduğunu savundu.

Bakırhan, “Artık çatışma ve şiddet zemininden çıkma fırsatı önümüzde duruyor” diyerek çerçeve yasayı bu geçişin ilk hukuki adımı olarak değerlendirdi.

Öcalan, Erdoğan ve Bahçeli vurgusu

Bakırhan konuşmasında Abdullah Öcalan’ın 27 Şubat 2025 tarihindeki “Barış ve Demokratik Toplum” çağrısına da değindi.

Öcalan’ın süreçteki rolünün “önyargılarla değil hakkaniyetle” değerlendirilmesi gerektiğini savunan Bakırhan; Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ve MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin süreçteki rolüne de dikkat çekti.

“Türklerin güvenlik kaygısıyla Kürtlerin eşitlik talebini aynı hukukta buluşturmalıyız”

Bakırhan’ın konuşmasının dikkat çeken bölümlerinden biri de sürecin Türkiye sınırlarının ötesindeki olası etkilerine ilişkin değerlendirmeleri oldu.

Irak, Suriye, İran ve Doğu Akdeniz’de dengelerin hızla değiştiğini belirten Bakırhan, Türk-Kürt ilişkilerinin demokratik bir zeminde yeniden kurulmasının Türkiye açısından bölgesel bir fırsat yaratacağını savundu.

Bakırhan, “Şimdi Türklerin güvenlik kaygısıyla Kürtlerin eşitlik talebini aynı hukuk düzeni içinde buluşturacak bir ufka bakıyoruz” dedi. Ardından şu değerlendirmeyi yaptı:

“Şimdi ilk kez hukukla yazılan bir sayfa var. Altını önemle çizmeliyim ki, bu sayfa Türkiye’de yazılırsa mürekkebi tüm bölgeye yeter.”

“Bu yasa taviz değildir, yenme ve yenilme hiç değildir”

Bakırhan, çerçeve yasaya yönelik “taviz” eleştirilerine de yanıt verdi.

Düzenlemenin herhangi bir kesime ayrıcalık sağlamak amacı taşımadığını savunan Bakırhan, bunun çatışmanın çözümüne yönelik ilk adım olduğunu söyledi.

“Bu bir al-ver meselesi değil. Bu yasa ve süreç taviz değildir; yenme ve yenilme hiç değildir. Bu sürecin tek bir kazananı var. O da tüm Türkiye’dir, 86 milyon yurttaşımızdır” diyen Bakırhan, ülkenin bütünlüğünün müzakere konusu olmadığını vurguladı.

“Kürtler ayrılmak isteseydi bu Meclis’in çatısı altında olmazdık”

Bakırhan, konuşmasında doğrudan Türk yurttaşlara da seslenerek süreç nedeniyle ülkenin bölüneceğine yönelik kaygıların doğru olmadığını savundu.

Ardından dikkat çeken şu ifadeleri kullandı:

“Kürtler ayrılmak isteseydi bu Meclis’in çatısı altında olmazdık arkadaşlarımızla birlikte. Biz buradayız; çünkü vatan ortak, gelecek ortaktır.”

Çatışmalarda çocuklarını kaybeden ailelere de seslenen Bakırhan, hayatını kaybedenlerin anısına gösterilecek en büyük saygının başka insanların yaşamını yitirmesini engellemek olduğunu söyledi.

Kürt halkına mesaj: “Bu süreç kimliğimizin eritilmesi değil”

Bakırhan konuşmasının bir bölümünde ise Kürtlere seslendi.

Sürece yönelik “yeniden kandırılma” kaygılarının farkında olduklarını belirten Bakırhan, “Bu süreç kimliğimizin eritilmesi değil, varlığımızın hukukla buluşmasıdır” dedi.

Bakırhan, Kürt halkının demokratik hakları için siyasi mücadelenin daha güçlü şekilde devam edeceğini belirterek, “Ateş ateşle söndürülmez” mesajı verdi.

Ekim ayını işaret etti: Demokratikleşme yasaları gelmeli

Bakırhan’a göre çerçeve yasanın kabul edilmesi sürecin sonu değil, ilk aşaması olacak.

Meclis’in ekim ayında yeniden açılmasıyla birlikte demokratikleşme, hukuk, eşitlik ve özgürlükler konusunda yeni yasal düzenlemelerin gündeme getirilmesi gerektiğini belirten Bakırhan; Kürtler, Aleviler, işçiler, kadınlar ve haksızlığa uğrayan diğer toplumsal kesimlerin dahil edildiği bir sürecin başlatılması çağrısında bulundu.

Bakırhan, “Demokratikleşme barışın teminatıdır” diyerek parlamentonun bundan sonraki istikametinin “demokratik entegrasyon, özgürlükler ve hukukun üstünlüğü” olması gerektiğini söyledi.

“Her evet oyu 86 milyonun geleceğine atılacak bir imzadır”

Türkiye siyasetindeki kutuplaşmanın barışın önündeki temel engellerden biri olduğunu savunan Bakırhan, farklı siyasi ve toplumsal kesimlerin birbirlerini tehdit olarak görmekten vazgeçmesi gerektiğini söyledi.

Bakırhan, kanun teklifine verilecek her “evet” oyunun Türkiye’nin geleceğine yönelik bir imza anlamına geleceğini ifade etti.

“Bu metni ne gözü kapalı kutsuyoruz ne de eksik diye reddediyoruz”

DEM Parti’nin teklife neden destek verdiğini de anlatan Bakırhan, düzenlemede eksiklikler bulunduğunu açıkça söyledi.

Anadil, eşit yurttaşlık ve yerel demokrasi taleplerinin yasada bulunmamasının bu taleplerden vazgeçildiği anlamına gelmediğini belirten Bakırhan, bunları sürecin “olmazsa olmazları” olarak nitelendirdi.

Bakırhan, “Bu metni ne gözü kapalı kutsuyoruz ne eksik diye reddediyoruz. Değerini teslim ediyor, eksiğini açıkça söylüyoruz” dedi.

“Barışı eken, yaşamı biçer”

Bakırhan, çatışmalar nedeniyle kullanılan ekonomik kaynakların bundan sonra eğitim, sağlık, üretim ve kalkınmaya aktarılabileceğini savundu.

Barışın ekonomik ve toplumsal sonuçlarının bütün Türkiye’ye yansıyacağını belirten Bakırhan, “Barışı eken, yaşamı biçer” ifadelerini kullandı.

Konuşmasının sonunda sürece katkı sunan siyasi isimlere teşekkür eden Bakırhan, TBMM’de atılacak imzaların gelecek kuşaklara miras kalacağını söyledi.

Bakırhan, “Bu kanun teklifinin altına düşülen imzalar, bu ülkede bir daha hiçbir zaman silahın konuşmadığı bir geleceğin ilk mührü olsun. Bu mühür bozulmasın. Bu barış kalıcı olsun, ortak ve eşit yaşamımız baki olsun” sözleriyle konuşmasını tamamladı.

@welgmedya